Welke soa’s zijn er? Soorten en verschillen

Bekende soa’s zijn chlamydia, gonorroe, syfilis, hiv, HPV, genitale herpes, hepatitis B en trichomonas. Soa betekent seksueel overdraagbare aandoening. De veroorzaker verschilt: het kan een bacterie, virus of parasiet zijn.

De belangrijkste groepen

Dit is een overzicht van bekende soorten, geen volledige lijst. De WHO informatie over soa’s beschrijft de verschillende groepen. Een infectie kunnen behandelen betekent niet dat je daarna niet opnieuw besmet kunt raken.

Zijn HPV en genitale wratten hetzelfde?

HPV is het virus; genitale wratten zijn een mogelijk gevolg van bepaalde typen HPV. Ze horen dus niet als een aparte ziekteverwekker naast de virussen. De typen die wratten veroorzaken zijn bovendien andere dan de typen die baarmoederhalskanker kunnen veroorzaken. Niet iedereen met HPV krijgt wratten.

Schaamluis staat ook vaak in een overzicht van soa’s. Daarbij gaat het om kleine beestjes op de huid en haren. Dat is iets anders dan een infectie die je met een bloedtest onderzoekt.

Kun je een soa herkennen?

Soms ontstaan pijn bij het plassen, andere afscheiding, blaasjes of zweertjes. Maar klachten kunnen ook ontbreken en een klacht kan een andere oorzaak hebben. Een lijst met symptomen kan daarom niet vaststellen welke soa je hebt.

Ook “getest op soa’s” betekent niet automatisch getest op alle namen in deze tabel. Bij het ene vermoeden is urine of een uitstrijkje nodig, bij het andere bloedonderzoek of beoordeling van een plekje. Vraag wat er precies wordt onderzocht.

Wat is een logische volgende stap?

Heb je klachten, een partnerwaarschuwing of zorgen na seksueel contact? Bespreek dat met je huisarts of GGD. Een test is niet in iedere situatie nodig. Zo testen de Centra Seksuele Gezondheid van de GGD sinds 2025 niet meer routinematig op chlamydia zonder klachten; er zijn specifieke uitzonderingen.

Neem de datum van het contact en eventuele eerdere uitslagen mee. Je hoeft vooraf niet de naam van een infectie te raden. Begin gerust met: “Ik weet niet welke test ik nodig heb, maar dit is waarover ik me zorgen maak.” Bij mogelijke recente blootstelling aan hiv vraag je meteen medische hulp; wacht niet op klachten.