Hiv zelftest: wanneer zegt de uitslag genoeg?
Een hiv zelftest geeft alleen bruikbare informatie als het testmoment en de uitvoering kloppen. Kort na een mogelijke blootstelling kan de uitslag negatief zijn terwijl de test een infectie nog niet kan aantonen. Een reactieve uitslag vraagt om een bevestiging bij een zorgverlener.
Waarom het testmoment uitmaakt
De tijd tussen een infectie en het moment waarop een test die kan aantonen heet de vensterperiode. Die verschilt per test. Een zelftest en een bloedonderzoek in een laboratorium kunnen daarom een ander testmoment hebben. Gebruik de instructies van de exacte test, niet een termijn van een andere verpakking.
Noteer de datum waarover je duidelijkheid zoekt. Bijvoorbeeld: “Ik wil weten wat deze test zegt over het contact van 12 september.” Heb je daarna opnieuw mogelijke blootstelling gehad, noem die datum ook. Eén uitslag beantwoordt niet automatisch iedere latere vraag.
Wat betekent de uitslag?
| Uitslag | Wat doe je ermee? |
|---|---|
| Negatief | Er is geen aanwijzing gevonden. Was de test te vroeg, laat dan bepalen wanneer je opnieuw moet testen. |
| Reactief of positief | Regel professionele vervolgonderzoeken. Een zelftest alleen is geen definitieve hiv diagnose. |
| Ongeldig | De test heeft geen bruikbaar antwoord gegeven. Volg de instructies voor een nieuwe test of laat je testen bij een zorgverlener. |
De CDC uitleg over hiv testen beschrijft deze verschillen. Kijk voor het aflezen altijd naar de bijsluiter van jouw test: de uitvoering en wachttijd zijn niet bij elk product hetzelfde.
Wanneer zoek je meteen hulp?
Is er in de afgelopen 72 uur mogelijk blootstelling aan hiv geweest? Bel meteen de GGD of, buiten bereikbaarheid, de spoedeisende hulp voor beoordeling van PEP. Wacht niet op een zelftest. PEP moet zo snel mogelijk worden gestart; een vroege negatieve test is geen reden om dit uit te stellen.
Je kunt aan de telefoon zeggen: “Er is mogelijk blootstelling aan hiv geweest op deze datum en tijd. Moet ik direct beoordeeld worden?” Je hoeft het risico niet eerst zelf zeker te weten om te bellen.
Maak een vervolgafspraak concreet
Neem de testnaam, bijsluiter, uitslag en relevante datums mee naar je huisarts of GGD. Vraag welk onderzoek nu passend is en wanneer de uitslag wordt besproken. Gebruik je PrEP of heb je PEP gekregen, vertel dat er ook bij.
Een reactieve uitslag kan schrik geven. Een extra zelftest gebruiken om die eerste uitslag weg te verklaren vervangt het professionele vervolg niet. Spreek liever af wie je wanneer belt, zodat je niet alleen blijft zoeken naar een geruststellend antwoord.