Polygamie en polyamorie: wat is het verschil?

Kort gezegd: polygamie verwijst meestal naar een huwelijk met meer dan één partner tegelijk. Polyamorie gaat over meerdere liefdesrelaties tegelijk, met medeweten en instemming van de betrokkenen. Het verschil zit dus vooral in de nadruk: huwelijk bij polygamie, liefdesrelaties en afspraken bij polyamorie.

De woorden worden soms door elkaar gehaald omdat ze beide met meerdere partners in verband kunnen worden gebracht. Toch beschrijven ze niet precies hetzelfde. De betekenis van polygamie in het Algemeen Nederlands Woordenboek legt de nadruk op een huwelijk met meer dan één partner. Het woordenboek vermeldt ook een bredere betekenis waarin mensen met meer dan één partner samenleven of samen zijn.

Polygamie en polyamorie naast elkaar

Bij polyamorie beschrijft het ANW meerdere liefdesrelaties waarbij de betrokkenen van elkaar weten en instemmen. Een huwelijk is daarvoor niet nodig.

Daardoor kan iemand polyamoreus zijn zonder getrouwd te zijn. En het enkele woord polygamie vertelt niet vanzelf hoe de betrokkenen hun gevoelens of dagelijkse afspraken vormgeven. De termen hebben dus raakvlakken, maar zijn geen synoniemen.

Drie voorbeelden van het verschil

Twee relaties, geen huwelijk

Romy heeft een relatie met Sam en met Alex. Alle drie weten hoe de situatie is en stemmen ermee in. Dat past bij polyamorie. Romy hoeft niet met een van hen te trouwen, samen te wonen of haar partners ook een relatie met elkaar te laten hebben.

Meerdere huwelijkspartners

Lees je in een historische tekst dat iemand met meerdere partners tegelijk getrouwd was, dan past daar het woord polygamie bij. Die ene zin vertelt nog niet wat iedereen voelde of hoe vrijwillig de relaties waren. Vul zulke informatie niet zelf in op basis van het woord.

Een stel zoekt ruimte voor anderen

Zegt een stel alleen dat hun relatie open is, dan weet je nog niet of ze ook meerdere liefdesrelaties willen. Vraag bijvoorbeeld: „Bedoelen jullie ruimte voor losse contacten, of kunnen er ook andere relaties ontstaan?” Een gekozen term kan het gesprek openen, maar neemt die vraag niet weg.

Welk woord gebruik je in een gesprek?

Gaat het je om het huwelijk, dan is polygamie doorgaans het relevante begrip. Wil je zeggen dat er ruimte is voor meerdere liefdevolle relaties, dan is polyamorie duidelijker. Als iemand zelf een andere omschrijving gebruikt, kun je vragen wat die persoon ermee bedoelt.

Je hoeft daarbij niet naar de hele relatiegeschiedenis te vragen. „Wil je vertellen hoe je dat woord gebruikt?” is voldoende. Als je zelf met iemand gaat daten, is een concretere vraag nuttiger: „Welke relatie zoek je met mij en welke bestaande afspraken moet ik weten?”