Priapisme: een aanhoudende erectie vraagt snelle hulp

Een erectie die niet weggaat en drie tot vier uur aanhoudt, vraagt direct medische hulp. Bel je huisarts of huisartsenpost en vertel hoelang je penis al stijf is. Een pijnlijke erectie die blijft aanhouden is ook eerder reden om te bellen. Wacht niet op een bepaalde tijdsgrens als je pijn hebt of je zorgen maakt.

Heb je sikkelcelziekte? Dan geldt bij een pijnlijke erectie die langer dan één uur duurt al spoed. De NHS informatie over priapisme beschrijft deze extra urgentie.

Wat is priapisme?

Priapisme is een langdurige erectie die zonder seksuele prikkeling ontstaat of blijft bestaan. Bij de meest voorkomende vorm kan bloed niet goed uit de zwellichamen wegstromen. Het zuurstoftekort dat daardoor ontstaat kan het weefsel beschadigen en later erectieproblemen geven.

Er bestaat ook een minder gebruikelijke vorm met te veel bloedtoevoer, bijvoorbeeld na een verwonding. Die kan minder pijnlijk zijn. Aan weinig pijn kun je dus niet zelf afleiden dat er niets aan de hand is. Een arts moet de situatie beoordelen. Cleveland Clinic beschrijft de verschillende vormen en waarom tijdige hulp belangrijk is.

Wat zeg je als je belt?

Je hoeft geen medische termen te kennen. Zeg bijvoorbeeld: ‘Mijn penis is al ongeveer drie uur stijf en het gaat niet over. Het doet pijn.’ Weet je niet precies wanneer het begon, vertel dan wanneer je het voor het eerst merkte. Noem ook een eventuele verwonding, sikkelcelziekte, medicijnen of drugs.

Je kunt je hiervoor schamen, maar wacht daardoor niet met bellen. De hulpverlener heeft deze informatie nodig om te bepalen waar en hoe snel je onderzocht moet worden. Ben je niet alleen en vind je bellen moeilijk, vraag iemand om even bij je te blijven.

Overdag bel je je huisarts, daarbuiten de huisartsenpost. Die kan je naar de spoedeisende hulp verwijzen. Bij een levensbedreigende situatie bel je 112. Zo beschrijft de Rijksoverheid de Nederlandse spoedroute.

Probeer het niet met seks op te lossen

Seks of masturbatie is geen behandeling voor priapisme. Gebruik geen ijs of koud water op je penis en neem geen extra erectiemiddel. Laat experimenten thuis het contact met een arts niet vertragen.

In het ziekenhuis kan behandeling nodig zijn om het bloed af te voeren of de erectie met medicatie te verminderen. Soms is een operatie nodig. Welke behandeling past, hangt af van de oorzaak en het onderzoek.

En als het vanzelf weer overgaat?

Bespreek terugkerende pijnlijke erecties zonder seksuele prikkeling met je huisarts, ook wanneer ze telkens verdwijnen. Er bestaat een terugkerende vorm van priapisme. Komt het na behandeling opnieuw terug, neem dan direct contact op met je behandelaar. Bewaar eventuele instructies die je na de behandeling meekrijgt.